Feministische perspectieven1980-1990 blikt terug op Vlaanderen in de jaren 1980, toen de strijd voor gendergelijkheid ook de architectuursector bereikte. De tentoonstelling vertrekt vanuit het rijke archiefmateriaal van de werkgroep ‘Vrouwen en Wonen’. Samen met ontwerpers en vormingswerkers organiseerden Danie Staut, Els Huigens, Gerd Van Limbergen en Leen De Becker studiedagen en workshops, op zoek naar alternatieven voor de patriarchale samenleving.

Bezoek vanaf 3 april de tentoonstelling in DE SINGEL in Antwerpen en ontdek hoe historische precedenten actuele vragen rond wonen, ruimte en gelijkheid blijven raken. (De vernissage is helaas volzet.)

Op uitnodiging van het VAi organiseert PAF (Platform voor Architectuur & Feminisme) een reeks van vier gesprekscirkels in de expo Unfolding the Archives #9 Feministische perspectieven 1980–1990. Tijdens de ochtendsessies gaat Evelien Pieters (PAF) in gesprek met feministische stemmen uit de jaren 1980–1990 en met ontwerpers, onderzoekers en activisten van vandaag. De gesprekken vertrekken vanuit archiefmateriaal, ervaringen en praktijken.
Noteer alvast volgende data:

24.04.2026 #1 Vakvrouwschap. Ticket(s) & info
08.05.2026 #2 Publieke ruimte. Ticket(s) & info
29.05.2026 #3 Activisme als praktijk. Ticket(s) & info
12.06.2026 #4 Vrouwenbeweging . Ticket(s) & info

Eeuwenlang hebben vrouwen* wereldwijd steden vormgegeven, gebouwen ontworpen en mee de discipline van architectuur vernieuwd. Toch zijn hun namen opvallend afwezig in de officiële geschiedenis.Out of the Picture graaft diep in deze blinde vlek en brengt de vrouwen* achter de architectuur opnieuw in beeld. Aan de hand van stemmen, werken en levensverhalen van een twintig vrouwelijke architecten legt regisseur An. Ash Smolar in deze documentaire de mechanismen van uitsluiting bloot.

Wat ontstaat er wanneer liefde en verbeelding elkaar versterken? Stardust: A Story of Love and Architecture neemt je mee in het intieme universum van Denise Scott Brown en Robert Venturi, twee van de meest invloedrijke architecten van de tweede helft van de twintigste eeuw.
Hun parcours kende echter ook schaduwzijden. In een door mannen gedomineerde wereld moest Denise vaak vechten voor erkenning. De controversiële toekenning van de Pritzker Prize – waarbij zij niet werd mee bekroond – groeide uit tot een symbool van ongelijkheid binnen de architectuurwereld.

Bij het ontwerpen en bouwen in Vlaanderen en Brussel nemen vrouwen* al lang een leidende rol op. Met een nieuwe kaart maakt Women* in Architecture Belgium (W*iAB) deze bijdragen beter zichtbaar. Het project wil meer dan 200 projecten documenteren, verspreid over diverse schalen en contexten. De focus ligt op werk waarin vrouwen* een leidende rol opnemen als partner, hoofdontwerper of in een vergelijkbare positie, evenals op historisch relevante samenwerkingen waarin hun bijdrage tot op vandaag onderbelicht bleef.
Via een publieke oproep nodigt W*iAB iedereen uit om projecten in te dienen en zo mee te bouwen aan een levende cartografie.

Archiefmateriaal over de Werkgroep Vrouwen en Wonen (1981) behoort sinds kort tot de VAi-Collectie. Dit materiaal werpt licht op een onderbelicht hoofdstuk uit de Vlaamse architectuurgeschiedenis: de kruising tussen architectuur en feminisme in de jaren 1980. De acquisitie vormt de basis voor de tentoonstelling Unfolding the Archives #9: Feministische perspectieven 1980–1990 die op 3 april de deuren opent bij het VAi in DE SINGEL in Antwerpen.

Het VAi verwerft het archief van Martine De Maeseneer Architecten (MDMA), een theoretisch onderbouwde en conceptueel vernieuwende architectuurpraktijk, in 1988 opgericht door Martine De Maeseneer en Dirk Van den Brande. Het omvangrijke archief omvat ontwerptekeningen, schetsen, foto’s en dia’s, maquettes, evenals publicaties en theoretische teksten. Samen bieden ze een uitzonderlijke inkijk in de denk- en ontwerpmethodiek van MDMA’s architectuurpraktijk.
Het archief werpt licht op het werk en de stem van een vrouwelijke* architect. Deze overdracht helpt hiaten in de collectie op te vullen en onderbelichte actoren zichtbaarder te maken.

In het kader van het project Cultureel Erfgoed van de Stedenbouw werden recent infofiches van vrouwen* toegevoegd aan de VAi Archiefhub. Hoewel 82 nieuwe fiches werden opgenomen, blijft de genderverhouding opvallend ongelijk: slechts één op de acht geregistreerde fiches betreft een vrouw*. Bovendien konden we bij slechts veertien vrouwen* achterhalen of – en waar – hun archief wordt bewaard. Naast het ontwerpveld was er een grote doorstroom naar het onderwijs, de ambtenarij, de politiek en het middenveld.

Naar aanleiding van Internationale Vrouwendag kan je in de VAi-leeszaal een selectie publicaties over en door vrouwelijke ontwerpers uit onze collectie en het bibliotheekdepot inkijken. Deze werken onthullen vaak vergeten stemmen, onmisbare perspectieven en baanbrekende bijdragen van vrouwen* binnen architectuur, vormgeving en stedenbouw.

We nodigen je daarom graag uit om tijdens de maand maart deze bronnen in onze leeszaal te komen ontdekken en je te laten inspireren door het rijke erfgoed dat zij zichtbaar maken.

Voor de ondersteuning van haar team zoekt het Vlaams Architectuurinstituut een deeltijds IT-medewerker. Interesse? Bezorg ons jouw cv en motivatiebrief.

* We gebruiken een asterisk bij vrouwen* om inclusiviteit uit te drukken en de aandacht te vestigen op de diversiteit binnen deze groep. De asterisk geeft aan dat de term niet alleen cisgender vrouwen omvat (vrouwen wiens genderidentiteit overeenkomt met het geslacht dat hen bij de geboorte is toegewezen), maar ook trans vrouwen, niet-binaire personen die zich identificeren met vrouwelijkheid, en andere genderidentiteiten die onder de paraplu van vrouwelijkheid vallen. Het gebruik van de asterisk helpt ons om een bredere en meer inclusieve definitie van vrouwelijkheid te communiceren.