Onbemand Infopunt Palingbeek

Het onbemande toegangspaviljoen van natuurgebied Palingbeek door Schenk Hattori Architecture Atelier confronteert ons met onze omgang met de natuur. Het informatiepunt ligt aan het begin van de Palingbeekroute, op twintig minuten fietsen van Ieper, en maakt deel uit van een groot provinciedomein. Bij het betreden van de eerste ruimte in de houten structuur krijgen bezoekers een video over het mislukte kanaalproject Ieper-Komen te zien. Dit project werd in 1864 opgestart om het Ieper-IJzerkanaal te verbinden met Komen en de Leie, om zo de economische activiteit in Ieper weer aan te zwengelen na het verval van de lakennijverheid. De natuur verzette zich echter tegen deze ingenieurslogica en na vier mislukte pogingen werd het project in 1913 stopgezet. Zelfs de indrukwekkende Sint-Elooibrug bleef niet overeind in de vette Ieperse klei . De overblijfselen van de ingestorte brug zijn nog steeds te zien in de buurt van het informatiepunt. Het is een eerbetoon aan de kracht van de natuur. De informatievideo in de kleine ruimte van het informatiepunt doet ons reflecteren over onze daden in de wereld en hun impact op het milieu als geheel. Bij het betreden en verlaten van de kamers (die steeds kleiner worden, tot de grootte van een kast, en uiteindelijk eindigen in een muur) lees je ‘Doelbewust milieubeheer beschermt en versterkt de rijke fauna in De Palingbeek’. In een wereld die voor het merendeel door de mens is ingericht, kunnen dieren alleen gedijen in het wild als de natuur door mensen wordt beheerd.

De kastachtige architectuur nodigt de bezoeker uit om de schalen te heroverwegen waarop de architectuur wordt beoefend. Het is niet zozeer een gebouw maar een aaneenschakeling van kamers en wanden. Daardoor voelt het dilemma tussen milieubescherming en instandhouding van de menselijke activiteit door meer te bouwen lichter aan – het is niet helemaal overwonnen maar het komt minder drukkend over. Met hout als bouwmateriaal en met zijn eenvoudige, modulaire en demonteerbare structuur creëert het toegangspaviljoen een sfeer van vergankelijkheid. Het bescheiden ontwerp vertelt het verhaal van het landschap en eist zelf niet meer ruimte op dan nodig.

- Hülya Ertas

Dit project is gepubliceerd in het Architectuurboek Vlaanderen N°15. Allianties met de realiteit