Ludieke studentenaffiches
De architectuuropleiding aan de Antwerpse Koninklijke Academie voor Schone Kunsten kent in de twintigste eeuw een actieve studentenwerking. Sommige jaren ontwerpen studenten een affiche waarin ze op een ludieke manier een samenvatting geven van hun avonturen. In het archief van Herman Huygh vind je nog twee zeldzame exemplaren uit de vroege jaren 1940.
Voorzitters in het vizier
Het archief van de Koninklijke Maatschappij der Bouwmeesters van Antwerpen (KMBA), de oudste architectenvereniging van België, bevat een reeks ongedateerde karikaturen van enkele van zijn voorzitters. De anonieme maker zet hun meest kenmerkende trekken in de verf.
Moppen en Kloppen
In 1963 en 1964 publiceert KMBA in zijn maandblad ook een rubriek ‘Moppen en kloppen’. Billenkletsende moppen moet je niet verwachten. De humoristische berichten van leden en mededelingen uit andere periodieken bevatten veelal kritische wenken en grapjes voor het gespecialiseerde lezerspubliek.
Het artikel ‘Taal en practijk’ schertst met de onbruikbaarheid in de praktijk van de vakterminologie in het algemeen Nederlands. Artikels zoals ‘Bouwwerken aan de kust’ of ‘Brief van een lezer’ hekelen dan weer de komst van koning auto en de impact ervan op ruimtelijke planning en overlast.
Feestelijke verrassing
Op 5 december 1958 wordt Henri Wittocx (1893 - 1965) feestelijk onthaald op de Antwerpse Sint-Nicolaasplaats. Thebaanse trompetblazers zetten de toon tijdens een hulde georganiseerd door de Koninklijke Maatschappij der Bouwmeesters van Antwerpen (KMBA) en de studentenkring Architectura. Wittocx gaat op pensioen na twintig jaar als professor Architectuur aan de Antwerpse Koninklijke Academie voor Schone Kunsten en drie jaar als voorzitter van de KMBA.
Na lofbetuigingen van collega’s en sympathisanten, onder wie architect Jules De Roover, volgt een komische noot. De goedheiligman zelf maakt onverwacht zijn optreden en overhandigt Henri Wittocx een levensgrote speculaas en speculaasplank met zijn karakteristieke beeltenis. Het werkstuk, met de herkenbare beeltenis van Wittocx, is van de hand van de beeldhouwers van de academie.
De speculaas verdween nadien ongetwijfeld met veel plezier achter de kiezen. De houten plank daarentegen bleef bewaard in het archief van KMBA en maakt vandaag deel uit van de collectie van het VAi.
Renaats 'recht‑voor‑de‑raap‑nieuwsjaarskaarten'
De VAi collectie bevat enkele nieuwjaarskaarten van Renaat Braem (1910 - 2001). De eigenzinnige architect zet de traditie van het sturen van nieuwjaarswensen volledig naar zijn hand. In zijn zelfontworpen kaarten hekelt hij de architectuurpraktijk of neemt hij scherp stelling in bij maatschappelijke kwesties.
Als architect, docent en schrijver laat Braem een duidelijke stempel op de architectuurcultuur. Hij streeft naar een totale vernieuwing van de architectuur, die als hefboom dient voor het ‘bevrijden’ van de samenleving ‘met zones groen, beton en glas’. Zijn tekentalent is onmiskenbaar in deze ludieke maar kritische kaarten.
Erfgoeddag 2026
Zondag 26 april is het Erfgoeddag, het jaarlijkse toonmoment van de cultureel-erfgoedsector. In heel Vlaanderen en Brussel zijn er een duizendtal gratis activiteiten in musea, archieven, erfgoedbibliotheken en andere (erfgoed-)organisaties.
In het thema HAHA Humor verkent Erfgoeddag 2026 hoe humor bruggen slaat én grenzen trekt. Erfgoeddag laat de nieuwsgierige bezoeker kennismaken met het roerend en immaterieel erfgoed, in al zijn verscheidenheid en met al het werk dat daar voor en achter de schermen bij hoort. Het is bovendien een speciale jubileumeditie, want Erfgoeddag is dit jaar 25 jaar jong.
FARO, het steunpunt voor de cultureel-erfgoedsector, coördineert het initiatief samen met honderden partners.