Van 25 tot 27 september 2026 vindt in Brussel de achtste editie van de Matrimoniumdagen plaats. Onder het thema ‘1976-2026: 50 jaar financiële en feministische emancipatie in België’ staat de strijd voor financiële autonomie centraal, nauw verbonden met de toegang tot huisvesting, werk en de publieke ruimte. Met meer dan dertig gratis activiteiten brengt L'Architecture qui Dégenre deze geschiedenis en haar actuele relevantie tot leven in een programma dat vijftig jaar emancipatiestrijd verbindt met de uitdagingen van vandaag.
In 1976 schafte de wet van 14 juli de handelingsonbekwaamheid van gehuwde vrouwen in België af. Vijftig jaar later grijpen de Matrimoniumdagen deze verjaardag aan om de financiële autonomie van toen en nu centraal te stellen: van toegang tot huisvesting tot het beheer van het pat-/matrimonium, van het recht om te werken tot de aanwezigheid in de publieke ruimte. Een programma dat de herinnering aan verworven rechten verbindt met de strijd en uitdagingen van vandaag.
Zoals elk jaar is er een rijk en gevarieerd programma, met activiteiten rond thema’s als toegang tot en recht op de stad, erfgoed, dekolonisatie, feminisme, ambachten en meer. Het cultureel centrum Bruegel in hartje Brussel vormt de uitvalsbasis van het evenement.
Voor de editie van 2026 werd de artistieke leiding toevertrouwd aan Loraine Furter en Lissa Choukrane, met één richtlijn: duik in de archieven.
Tijdens hun onderzoek doken Loraine en Lissa diep in de archieven. Op hun harde schijven verzamelden zich honderden feministische en queer archiefbeelden. Foto’s en scans, vaak bij weinig licht gefotografeerd of haastig met een gsm gescand, werden jarenlang gekoesterd in afwachting van het juiste moment om ze nieuw leven in te blazen.
En als er één gelegenheid daarvoor geschikt is, dan zijn het wel de Matrimoniumdagen. Speciaal voor de communicatiedragers van deze editie maakten ze een selectie uit hun archiefparels. Zo worden illustraties die ooit op een hoekje van een tafel werden getekend binnenkort opnieuw tot leven gebracht.
De illustraties zijn afkomstig uit feministische publicaties uit de jaren 1970 en 1980. Ze worden vandaag bewaard en zijn raadpleegbaar bij AVG - CARHIF en Rosa VZW.
De opmaak werd gerealiseerd bij Inkscape. De gekozen lettertypes komen uit de lettertypebibliotheek van Bye Bye Binary. La Chaloupée werd ontworpen door Anna Lebec, en BBB DM Sans door Camille Circlude, Eugénie Bidaut, Mariel Nils en Bérénice Bouin.
De Matrimoniumdagen zijn een inclusief en geëngageerd Brussels evenement. Trouw aan de vele identiteiten van Brussel en België biedt L'architecture qui Dégenre een programma aan met tweetalige activiteiten in het Frans en het Nederlands, en activiteiten die worden getolkt in gebarentaal voor doven en slechthorenden. Jongeren worden actief betrokken, zodat vrouwelijk erfgoed kan worden doorgegeven aan de nieuwe generaties.
Met de vertoning van Bandes d'Hystériques, een documentaire van Kita Bauchet wordt het Matrimoniumweekend op zondag 27 september om 18u in het cultureel centrum Bruegel afgesloten.
Met een rijk aanbod aan activiteiten ontdekt u het historisch en hedendaags matrimonium van Brussel via rondleidingen, workshops, voorstellingen en meer. Hieronder enkele hoogtepunten.
rondleiding
Tijdens deze rondleiding door Elisabeth Gérard in de tentoonstelling over vrouwelijke scenografen in Galerie 425 ontdek je de geschiedenis van de vrouwen* die in de twintigste eeuw decors ontwierpen voor Brusselse theaters. Van ‘Le Rideau de Bruxelles’ tot het Koninklijk Theater Warandepark en het Paleis voor Schone Kunsten, deden tal van Brusselse theaters beroep op vrouwen* om hun kostuums en decors te ontwerpen. Maak kennis met hun werk en hun geschiedenis.
Gérard is architecte bij UMA (Brussel). Ze studeerde af aan de ULB, waar ze een scriptie schreef over de eerste generatie vrouwelijke architecten in België.
26.09.2026 - 11.00u (NL)
Galerie 425, Louiselaan 427, 1050 Brussel
rondleiding
De geschiedenis van design is in belangrijke mate gevormd en verrijkt door de creativiteit van vrouwen*. Tijdens een rondleiding door de collectie over design in België, “belgisch design belge”, en de tijdelijke tentoonsteling “Val Saint-Lambert & Design”, maak je kennis met de parcours van ontwerpsters, onderneemsters, ambachtsvrouwen en pleitbezorgers van Belgisch design. Hun realisaties hebben hun tijd én de geschiedenis van design op een bijzondere manier mee vormgegeven. Een unieke kans om hun verhalen te ontdekken en stil te staan bij de rol van vrouwen* in de ontwikkeling en uitstraling van design in België en daarbuiten.
26.09.2026 - 14.00u (NL)
Design Museum Brussels, Belgiëplein 1, 1020 Brussel
publieksevenement
Tijdens deze avond geeft PAF (Platform voor Architectuur & Feminisme) het podium aan recent afgestudeerde ontwerpers. In korte gesprekspanels presenteren zij een dwarsdoorsnede van het meest grensverleggende studentenwerk van de afgelopen jaren. Van scherpe analyses over de huidige werkcultuur en de verborgen geschiedenissen van vrouwelijke ontwerpers, tot concrete ontwerptools voor een sociaal inclusieve publieke ruimte.
26.09.2026 - 19:30u
CC Bruegel (theater), Vossenstraat 1F, 1000 Brussel
workshop
Voor de Matrimoniumdagen zal Astrid Fieuws opnieuw haar druk-technieken uitgebreid tonen die jullie achteraf individueel kunnen uitvoeren en enkele postkaarten realiseren. Met de typo letters van haar (groot)vader probeert Astrid als grafisch ontwerper oude- en nieuwe technieken met elkaar te verbinden. Recuperatie en kleine/unieke oplages vormen een rode draad in haar werk. Die passie voor inkt en papier worden via verschillende workshops van onder het stof gehaald.
27.09.2026 - 14:00u-16:00u (NL)
Vlaamsesteenweg 83, 1000 Brussel
"Financiële autonomie staat centraal in het feministische denken en is al 50jaar verankerd in onze wet!"
Evenementen gewijd aan het patrimonium bestaan al tientallen jaren, maar Matrimoniumdagen waren er nog niet in België. De eerste Matrimoniumdagen werden georganiseerd in Parijs in 2015. Ze verspreidden zich sindsdien over heel Frankrijk en vonden sinds 2019 ook in Brussel ingang op initiatief van de vzw L' Architecture qui Dégenre.
De Matrimoniumdagen belichten het architecturaal, beeldhouwkundig, stedenbouwkundig en maatschappelijk vrouwelijk historisch erfgoed én het artistiek, politiek en feministisch hedendaags erfgoed in Brussel.
L’Architecture qui Dégenre is een platform dat de dominante orde ter discussie stelt, gelijkheid bevordert en optimisme schept. L’Architecture qui Dégenre is een ruimte voor het delen van praktijken en kennis in verband met architecturale, artistieke en stedelijke gelijkheid.
25.09, 26.09 & 27.09.2026
Cultureel Centrum Bruegel
Vossenstraat 1F
1000 Brussel
en op diverse locaties in het Brusselse Gewest
Alle activiteiten van de Matrimoniumdagen zijn gratis, mits registratie via deze link
Een deel van het programma is beschikbaar in het Nederlands en Engels, en sommige activiteiten worden aangeboden in Frans-Belgische Gebarentaal.
Er zijn ook speciale activiteiten voor kinderen en jongeren. Tijdens het volledige evenement wordt gratis kinderopvang aangeboden voor kinderen van 4 tot 10 jaar.
Met al uw vragen over de toegankelijkheid van het evenement kunt u terecht op info@matrimonydays.be
Matrimonium, zn., het : Materieel of immaterieel goed van artistiek of historisch belang dat van vrouwen werd overgeërfd.
*We gebruiken een asterisk bij vrouwen* om inclusiviteit uit te drukken en de aandacht te vestigen op de diversiteit binnen deze groep. De asterisk geeft aan dat de term niet alleen cisgender vrouwen omvat (vrouwen wiens genderidentiteit overeenkomt met het geslacht dat hen bij de geboorte is toegewezen), maar ook trans vrouwen, niet-binaire personen die zich identificeren met vrouwelijkheid, en andere genderidentiteiten die onder de paraplu van vrouwelijkheid vallen. Het gebruik van de asterisk helpt ons om een bredere en meer inclusieve definitie van vrouwelijkheid te communiceren.
Dit kennisdossier biedt een helder overzicht van de positie van vrouwelijke ontwerpers en architecten, vroeger en nu. Je vindt er handige zoekinstrumenten, archieflocaties en inspirerende bronnen. Daarnaast worden organisaties en projecten belicht die zich inzetten voor gendergelijkheid in de sector. Het dossier onderzoekt ook waarom vrouwen* vaak uitgesloten werden én hoe ze toch hun plek in het vak veroverden.
