Het VAi publiceert een uitgebreide update van het kennisdossier Vijftig jaar wet op de stedenbouw. Dit dossier, dat al jaren fungeert als een onmisbare gids voor onderzoekers, studenten en archiefprofessionals, werd in het kader van het project Cultureel Erfgoed van de Stedenbouw en de Ruimtelijke Planning grondig herwerkt en verrijkt.
Een van de belangrijkste vernieuwingen is de grondige herinventarisatie van actoren en archieven binnen de naoorlogse stedenbouw. Op basis van bestaand onderzoek én een systematische bevraging van Belgische bewaarinstellingen bundelt het geactualiseerde dossier opnieuw een volledig overzicht van betrokken overheden, organisaties, ontwerpers, onderwijsinstellingen, middenveldspelers en burgerinitiatieven.
Deze actualisatie zorgt ervoor dat onderzoekers opnieuw beschikken over een betrouwbaar startpunt voor onderzoek naar de geschiedenis van stedenbouw en ruimtelijke planning in België.
Waar het oorspronkelijke dossier voornamelijk Vlaamse actoren belichtte, besteedt de vernieuwde versie expliciet aandacht aan Brusselse en Waalse actoren, actief vóór de regionalisering van de jaren 1980. Zo ontstaat een vollediger en accurater beeld van de Belgische stedenbouwkundige praktijk in de naoorlogse decennia.
Daarnaast legt het geüpdatete dossier sterkere nadruk op burgerparticipatie en de rol van het verzuilde middenveld. Niet alleen officiële instellingen, maar ook bewonersgroepen, actiecomités en maatschappelijke organisaties krijgen een prominentere plaats in het overzicht. Dit biedt nieuwe invalshoeken voor onderzoek naar de evolutie van ruimtelijke planning als maatschappelijk proces.
Alle bestaande teksten werden geëvalueerd en aangevuld. Bovendien werden rechtstreekse links naar de fiches van actoren in de VAi-Archiefhub toegevoegd. Gebruikers kunnen zo eenvoudig doorklikken naar relevante archieven, dossiers en inventarissen.
Met deze update bevestigt het kennisdossier zijn rol als een toegankelijke en bruikbare wegwijzer voor iedereen die onderzoek wil doen naar actoren, instellingen en archieven binnen de Belgische stedenbouw. Het dossier helpt gebruikers om snel te oriënteren en gericht bronnen te vinden.
PROJECT
Het Kenniscentrum van het Vlaams Architectuurinstituut brengt tot en met 2028 het cultureel erfgoed van de stedenbouw en ruimtelijke planning in België (1945-2000) in kaart. Wie of wat waren belangrijke actoren? Wat was hun rol en welke activiteiten voerden ze uit? Welk bronnenmateriaal hebben zij geproduceerd? Waar wordt dit erfgoed bewaard? We werken hiervoor samen met erfgoedvormers, erfgoedbeheerders, onderzoekers en erfgoedgeïnteresseerden.